Reverberasyon Odası Nedir? Yankısız Odanın Tam Tersi
Yansımaları emmek yerine bilerek çoğaltan reverberasyon odalarının nasıl çalıştığını, hangi testlerde kullanıldığını ve yankısız odalardan farkını anlattık.
1 GHz üzerindeki yayılan emisyon testleri için yankısız odanın uygunluğunu gösteren SVSWR ölçümünün nasıl yapıldığını ve sonucu neyin etkilediğini anlattık.
Yarı yankısız bir EMC odası, 1 GHz'in altındaki emisyon ölçümleri için NSA ölçümüyle doğrulanır. Ancak günümüz elektronik ürünlerinin hızlı dijital devreleri ve kablosuz modülleri, 1 GHz'in üzerinde de önemli emisyonlar üretir ve bu emisyonların ölçümü birçok standartta zorunludur. Bu frekanslarda ölçüm koşulları ve odanın doğrulanması farklı bir yaklaşım gerektirir.
SVSWR, yani saha voltaj duran dalga oranı ölçümü, 1 GHz'in üzerindeki emisyon ölçümleri için odanın uygunluğunu gösteren doğrulama yöntemidir. Bu yazıda neden ayrı bir doğrulamaya ihtiyaç duyulduğunu, ölçümün nasıl yapıldığını, sonucu neyin etkilediğini, zaman alanı yöntemini ve oda sahiplerine pratik önerileri anlatıyoruz.
1 GHz'in altındaki emisyon ölçümleri, zemin yansımasının ölçüme dahil olduğu bir düzende yapılır; anten yukarı aşağı hareket ettirilerek doğrudan dalga ile zeminden yansıyan dalganın birleşimi ölçülür. 1 GHz'in üzerinde ise bu yaklaşım değişir. Bu frekanslarda ölçüm, zemin yansımasının bastırıldığı, yani serbest uzaya yakın bir ortamda yapılır.
Bu nedenle 1 GHz'in üzerindeki ölçümlerde, döner tabla ile anten arasındaki zemin emicilerle kaplanır. Odanın bu koşullarda, duvarlardan ve zeminden gelen yansımaların ölçümü kabul edilemez ölçüde etkilemediğinin gösterilmesi gerekir. NSA ölçümü zemin yansımasını hesaba katan bir yöntem olduğu için bu amaca uygun değildir; bu nedenle SVSWR yöntemi kullanılır.
Bir odada verici antenden çıkan dalga, alıcı antene doğrudan ulaştığı gibi, duvarlardan, tavandan ve zeminden yansıyarak da ulaşır. Doğrudan gelen dalga ile yansıyan dalgalar, alıcı antenin konumuna göre bazen birbirini güçlendirir, bazen zayıflatır. Bu durum, verici anten biraz hareket ettirildiğinde alıcıdaki sinyal seviyesinin dalgalanmasına yol açar.
SVSWR, bu dalgalanmanın büyüklüğünü ölçer. Yansımalar ne kadar güçlüyse, dalgalanma da o kadar büyük olur. İdeal, yansımasız bir ortamda verici anten küçük mesafelerle hareket ettirildiğinde sinyal neredeyse hiç değişmez. Gerçek bir odada ise belirli bir dalgalanma kaçınılmazdır; önemli olan bu dalgalanmanın kabul edilebilir sınırlar içinde kalmasıdır.
SVSWR ölçümünde, test hacmi içindeki belirli konumlara bir verici anten yerleştirilir ve ölçüm anteni, emisyon ölçümünde kullanılacağı konumda tutulur. Verici anten, her ana konumda, ölçüm antenine doğru bir doğru boyunca birkaç farklı noktaya küçük adımlarla taşınır. Her noktada alınan sinyal kaydedilir ve en yüksek ile en düşük değer arasındaki fark, o konum için SVSWR değerini verir.
Ölçüm, test hacminin ön, sol, sağ ve merkez konumlarında, farklı yüksekliklerde ve hem yatay hem de dikey polarizasyonda tekrarlanır. Ölçüm, 1 GHz'ten başlayarak odanın kullanılacağı en yüksek frekansa kadar, genellikle 18 GHz'e kadar yapılır. Verici anten olarak, ışıma deseni geniş ve düzgün olan özel antenler kullanılır.
Klasik SVSWR ölçümü, verici antenin birçok konuma fiziksel olarak taşınmasını gerektirdiği için oldukça zaman alıcıdır. Bu nedenle standartlara, zaman alanı yöntemi adı verilen alternatif bir yaklaşım da eklenmiştir. Bu yöntemde, geniş bir frekans aralığında yapılan ölçümler matematiksel olarak zaman alanına dönüştürülür ve doğrudan gelen sinyal ile yansıyan sinyaller birbirinden ayrılır.
Zaman alanı yöntemi, daha az konumda ölçüm yapılmasına imkân tanıyarak ölçüm süresini önemli ölçüde kısaltabilir. Ancak bu yöntem, uygun ölçüm cihazları ve yazılım gerektirir ve sonuçların doğru yorumlanması için deneyim ister. Hangi yöntemin kullanılacağı, laboratuvarın ekipmanına ve tercihlerine göre belirlenir; her iki yöntem de standartta tanımlıdır.
SVSWR sonucunu en çok etkileyen unsur, odanın emici performansıdır. 1 GHz'in üzerinde, emicilerin yansımayı ne kadar iyi bastırdığı doğrudan ölçüme yansır. Bu frekanslarda köpük emiciler genellikle iyi performans gösterir; ancak yalnızca ferrit karonun kullanıldığı veya köpük emicilerin çok kısa olduğu odalarda sorunlar ortaya çıkabilir.
Zemin emicilerinin yerleşimi de sonucu önemli ölçüde etkiler. Emicilerin döner tabla ile anten arasındaki alanı yeterince kaplaması ve aralarında boşluk kalmaması gerekir. Ayrıca döner tabla, anten direği, kablolar ve odadaki diğer nesneler de yansıma kaynağı olabilir. Döner tablanın üst yüzeyinin ve anten direğinin yansıma özellikleri, özellikle yüksek frekanslarda dikkate alınmalıdır.
SVSWR ölçümünde başarısızlık görülen frekanslar ve konumlar, sorunun kaynağına işaret eder. Belirli bir duvar yönündeki konumlarda tekrarlanan yüksek değerler, o duvardaki emici sorununa; tüm konumlarda belirli bir frekans aralığında görülen yüksek değerler ise emicilerin o aralıktaki performansına işaret edebilir. Bu analiz, düzeltmenin nereye odaklanması gerektiğini gösterir.
Zemin emicilerinin her ölçüm için yerleştirilip kaldırıldığı odalarda, emicilerin her seferinde aynı düzende yerleştirilmesi büyük önem taşır. Emicilerin konumlarının zemin üzerinde işaretlenmesi ve yerleştirme düzeninin fotoğrafla belgelenmesi, ölçümlerin tekrarlanabilirliğini artırır. Hasarlı emiciler zamanında değiştirilmelidir.
Yeni bir yarı yankısız oda, kurulum tamamlandıktan sonra 1 GHz'in altı için NSA, üzeri için ise SVSWR ölçümüyle doğrulanır. Bu ölçümlerin sonuçları, odanın teslim belgelerinin ve laboratuvarın akreditasyon dosyasının bir parçası olur. Doğrulama, odanın kullanılacağı tüm test hacmini ve frekans aralığını kapsamalıdır.
Odanın performansı zamanla değişebileceği için, doğrulama ölçümleri belirli aralıklarla ve odada önemli bir değişiklik yapıldığında tekrarlanır. Bu değişiklikler arasında emicilerin değiştirilmesi, yeni bir döner tabla veya anten direği kurulması ya da odaya kalıcı yeni ekipman eklenmesi sayılabilir. NSA ölçümünü NSA ölçümü yazımız ayrıntılı olarak ele alıyor. Oda seçeneklerimiz için yarı yankısız oda sayfamıza bakabilirsiniz.
Test hacminin büyüklüğüne, konum sayısına ve yönteme bağlıdır. Klasik yöntemle birkaç gün sürebilir; zaman alanı yöntemi süreyi kısaltabilir.
Oda daha yüksek frekanslarda emisyon ölçümü için kullanılacaksa, doğrulamanın bu frekansları da kapsaması gerekir. Kapsam, odanın kullanım amacına göre belirlenir.
Gerekmez. Birçok odada zemin emicileri 1 GHz üzeri ölçümler için yerleştirilip kaldırılır; ancak her seferinde doğrulamadaki düzenle yerleştirilmeleri gerekir.
CISPR 16-1-4'e göre 1 ile 18 GHz arasında ölçülen SVSWR değerinin 6 dB'i aşmaması gerekir.
NSA, zemin yansımasını hesaba katan ve 1 GHz altı için kullanılan doğrulamadır. SVSWR ise zemin yansımasının bastırıldığı 1 GHz üzeri ölçümler için duvar yansımalarını değerlendirir.
Yüksek değerlerin görüldüğü frekans ve konumlar analiz edilir, emici, zemin emicisi yerleşimi veya yansıtıcı nesne kaynaklı sorunlar giderilir ve ölçüm tekrarlanır.
Ücretsiz keşif ve teklifiniz 24 saat içinde hazır.
Yansımaları emmek yerine bilerek çoğaltan reverberasyon odalarının nasıl çalıştığını, hangi testlerde kullanıldığını ve yankısız odalardan farkını anlattık.
Zemini yansıtıcı olan yarı yankısız oda ile tüm yüzeyleri emicili tam yankısız oda arasındaki farkı ve kullanım alanlarını karşılaştırdık.
Yarı yankısız odanın emisyon testlerine uygun olduğunu gösteren NSA (normalize alan zayıflaması) ölçümünün ne olduğunu ve nasıl yapıldığını anlattık.